Sinds 2011 werk ik aan een stripboek over de ervaringen van militairen en veteranen uit mijn woonplaats, die tussen 2001 en 2010 in Afghanistan hebben gediend.
Wat maak je mee tijdens een uitzending? Hoe kom je ervan terug. Op deze blog houd ik het proces bij en plaats ik teasers en indrukken van het boek. Uitgavedatum staat nog niet vast maar houdt daarvoor deze blog in de gaten.
Posts tonen met het label Jules Calis. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Jules Calis. Alle posts tonen

woensdag 1 juli 2015

Boek gepubliceerd! En nu?

Het was me het dagje wel afgelopen zaterdag! Tijdens de 11e Nederlandse Veteranendag werden de eerste exemplaren van 'Van Brabant naar Afghanistan... En terug' overhandigt aan de Minister van Defensie Jeanine Hennis-Plasschaert.

"Dit is niet zomaar een stripboek." Aldus de minister. Foto: Joost Vullings/Pix4Profs
Ik vertelde haar hoe het hele project de afgelopen jaren tot stand was gekomen en hoe het hopelijk ook kan helpen om meer erkenning, waardering en respect voor veteranen op te brengen. De minister was zichtbaar onder de indruk toen ze de camo-uitvoering zag. "Dit is niet zomaar een stripboek." Aldus de minister. Een erg geslaagde dag die ook op mij weer indruk heeft achter gelaten.

Hoe gaat het nu verder? 

De aankomende weken werk ik aan het voltooien van in ieder geval voldoende luxe uitvoeringen gemaakt van camo-uniformstof, voor alle crowdfunders. Dit is veel handwerk, dus daar gaat ook wat tijd in zitten. Intussen gaat de verkoop van het boek van start en is het de bedoeling dat het de komende tijd in de betere boek- en stripwinkels komt te liggen.
Daarnaast is het boek ook te bestellen bij de uitgeverij zelf, als je het boek daar bestelt, krijg je daar gratis bij het boek, 'Stan Storimans Oog op de Wereld'.
Ga naar www.pix4profs.nl klik verder op de button uitgeverij pix4profs. Bestellen is dan een makkie! 

Zolang de voorraad strekt, bij bestelling van 'Van Brabant naar Afghanistan... En terug', 'Stan Storimans Oog op de Wereld' gratis erbij! Voor € 17,95 inclusief verzendkosten
Voor de duidelijkheid! Er was aanvankelijk een paperback beloofd, maar uiteindelijk is ook het standaardboek een hardcover geworden. Laten we zeggen dat dit een cadeautje is voor de lezers. Het oogt daarnaast ook veel beter.

En dat alom gevreesde zwarte gat? 

Nee! Dat is op mij niet van toepassing. Ik heb genoeg ideeën en inspiratie voor reportages en andere strip-journalistieke projecten. Ik ben zelfs al bezig met de voorbereidingen en het inlezen. De meeste plannen zijn ook al concreet, maar ik kan er helaas nog niets over zeggen. Daarnaast mag ik ook gaan freelancen voor dagblad BN DeStem en zal ook daar dus zo nu en dan werk van mij te zien en te lezen zijn. Meer dan genoeg werk dus en ik ben niet van het stilzitten en afwachten. Een nieuw boek ga ik voorlopig nog niet aan beginnen, maar de plannen liggen al wel klaar.

maandag 8 juni 2015

Nog even wachten!

Het boek ligt bij de drukker.

Nog 18 dagen en dan zal het stripboek eindelijk uit zijn. De afgelopen weken hebben de redactie, vormgeving, uitgever en ikzelf nog alle laatste details afgerond. Niels Roelen (schrijver van 'Soldaat in Uruzgan' en 'Leven na Uruzgan') heeft in een korte tijd een mooi voorwoord verzorgd. Nu is het ook voor ons afwachten.

Dus ondertussen weer een teaser. Deze keer wel een speciale: bij deze presenteren we de cover voor de paperback:


maandag 18 mei 2015

We zijn er bijna!

Met nog acht dagen te gaan, zitten we bijna aan het streefbedrag. Naast alle eerdere donaties hebben we twee aanzienlijke bijdragen mogen ontvangen van onder andere de Nederlandse Veteranendag, waarmee we heel dicht bij het streefbedrag in de buurt zijn gekomen.
Hierbij willen we ook iedereen oproepen die een donatie heeft toegezegd, maar nog niet heeft gedoneerd, dat ook een dezer dagen te doen.

We hebben er al het vertrouwen in dat we de 100% halen, maar dat kan alleen met jullie hulp. Dus laten we ervoor zorgen dat vanaf eind juni 'Van Brabant naar Afghanistan... en terug' in de winkels ligt!

Ga hier naar de projectpagina op voordekunst als je nog een bijdrage wilt leveren.

Wat niet mag ontbreken bij een update is uiteraard weer een teaser.
Deze keer een making-of.

Vlak voordat ik moest afstuderen in 2012 had ik nog maar weinig tijd om een cover voor het boek te bedenken. Een keer onder het tekenen nam ik pauze, pakte een biertje en ging op de bank zitten staren naar een dessert-uniform aan de muur, dat ik had gekregen van een veteraan.


"Ja ze gingen weg, maar misschien kun jij er nog eens iets mee doen."
zei hij, toen hij het me een half jaar eerder gaf.

Ik keek nog heel even, haalde het uniform van de muur en sloeg het om een willekeurig boek. Aldus, de cover was geboren. Maar dan moet het natuurlijk ook nog gemaakt worden.
Als volgt!

De stof wordt op maat van de kaft gemaakt.
Met boekbinderslijm wordt de stof besmeerd. (Met dank aan kunstenaar Niels Ballemans die mij hielp bij het vervaardigen van de eerste drie exemplaren).
Waarna hard karton wordt geplaatst die uiteindelijk de omslag vormen. Nadat de katernen in de omslag zijn gelijmd en het boek 24 uur in de boekenpers geklemd zat,
houd je een unieke hardcover over. Geen enkele hardcover met uniformstof is dus hetzelfde. (Ter duidelijkheid, het afstudeerproject was getiteld: "Van Dongen naar Afghanistan... en terug". Het boek dat in juni uitgegeven wordt is: "Van Brabant naar Afghanistan... en terug")
En dan kun je beginnen met lezen.

maandag 30 maart 2015

We zijn op een derde van ons streefbedrag

36% van het streefbedrag is binnen en dit na bijna twee weken. Allereerst onze dank aan de donateurs maar ook aan iedereen die het project heeft gedeeld. Bijzonder is in de reacties te lezen dat er ook mensen doneren die in eerste instantie misschien nog niet eerder van het project hadden gehoord. Maar ook opvallend zijn reacties van donateurs die zelf hebben gediend in Afghanistan of veteraan zijn, hieronder enkele reacties van donateurs.

- "De uitzending die ik ook gedraaid heb. hoe kan ik dit niet steunen!
 Respect en dank!" -

- "Omdat ik het geweldig vind dat een jonge kunstenaar zijn hart volgt." - 

- "Jules combineert twee grote liefdes van mij: strip en journalistiek. 
Reden waarom ik zijn project graag ondersteun."- 

- "Gefeliciteerd Jules met dit project. Super! 
Dat het maar een succes mag worden!"-

De video 'Het kan een ander altijd gebeuren, maar jou niet' is ook heel veel gedeeld en de afgelopen week ruim 18.000 keer bekeken. Het blijft kijkers aangrijpen. Waarom? Een animatie kan evenveel, zo niet meer, indruk op iemand maken als realistische filmbeelden. Het geschreven verhaal en realistische beelden vormen een combinatie, die de striptekenaar veel mogelijkheden geeft om de gebeurtenis meer verhalend te vertellen. Dat is wat er zo krachtig is aan journalistieke strips. Er is meer ruimte voor bezinning op het nieuws. Dit verwoorde Gerard Smit al eerder in een beschouwing over de animatie.

Dat is ook een aspect dat we met het boek hopen te bereiken. Een ieder kan daarbij helpen door het project te steunen en laat het ons weten als je vragen of suggesties hebt, wij zijn er blij mee. Reacties kunt u mailen naar afghanistanstrip@gmail.com.

Uiteraard is er weer een teaser. In 'Heeft het zin?' maakt een officier van dichtbij mee hoe dat de transities verlopen waarbij ISAF (International Security Assistance Force) taken overdraagt aan de Afghanen. Jules spreekt met hem erover of dat er werkelijk iets is bereikt in Afghanistan en waaraan hij kon merken dat er verandering was.



dinsdag 17 maart 2015

And we're on!

Wederom citeer ik radio-dj Annemieke Schollaardt die tussen 2006 en 2009 UruzganFM presenteerde en de show opende. Want de crowdfunding voor 'Van Brabant naar Afghanistan... en terug' is van start gegaan!

Dit stripboek laat je als lezer beleven wat “onze jongens en meiden” in Afghanistan hebben meegemaakt en geeft een indruk van hun ervaringen. Een inkijk in het alledaagse van de militair op missie, de keuzes die je moet maken en hun persoonlijke kijk daarop.
'Van Brabant naar Afghanistan... en terug' staat op VoordeKunst en de komende twee maanden staan in het teken van de realisatie van de eerste druk.



Deel het project en spread the word want iedere donatie voor het album is van harte welkom.

En blijf op de hoogte via social media, deze blog, brabantteboek.nl en de crowdfundingwebsite:


vrijdag 13 maart 2015

Op naar publicatie!

Ondertussen ben ik al weer twee maanden terug uit Libanon waar ik samen met mijn collega David Oranje naartoe ging om een beeld te geven van de vluchtelingencrisis. Het was een bijzondere reis waarbij we indrukwekkende verhalen hebben mogen optekenen. De Correspondent publiceerde recent ons verhaal over Syrische vluchtelingen in de Bekaavallei. Bij het interviewen gingen we op een ietwat merkwaardige manier te werk. David stelde de vragen en ik portretteerde de persoon. Mensen waren aanvankelijk eerst nieuwsgierig. “Wat is die gast de hele tijd naar me aan het kijken en weer naar zijn boekje?” Wanneer ik het portret liet zien raakte men juist erg gecharmeerd en vond het prettig dat we zo de tijd namen om hun verhaal te horen. Een interviewmethode die erin resulteerde dat mensen zich erg op hun gemak voelden en open waren, met de geruststelling dat er geen camera bij komt kijken. Dit bevestigde voor ons wederom dat het tekenen drempelverlagend kan zijn en het resultaat een impact heeft op mensen. Dat is ook iets wat ik met het stripboek 'Van Brabant naar Afghanistan... en terug' wil bereiken.

Portret dat ik in januari maakte van buurtwachtleider 'Abu George' in Sin el Fil.
Een overwegend christelijke voorstad van Beiroet.
Vanaf 2011 ben ik met het stripboek bezig en hebben veel mensen het project ook gevolgd. Gedurende die tijd is ook in de media het project niet onopgemerkt gebleven. Onder andere Het Parool, BNDeStem en Brabants Dagblad hadden een interview met mij, waarin ik vertelde over het project en stripjournalistiek. Onlangs is het weer in de media geweest en mocht ik mijn verhaal twee keer doen op Radio 1. Eerst in de vroege ochtend bij BNN Start! En de woensdag erop mocht ik zo rond lunchtijd aanschuiven bij Willemijn Veenhoven en Eric Corton in DeNieuwsBV (Kijk hier het interview terug).

Woensdag 25 februari mocht ik rond lunchtijd aanschuiven bij DeNieuwsBV.
Vorige week vrijdag was Omroep Brabant op bezoek in het atelier en namen een interview op dat binnenkort ook uitgezonden zal worden. Al deze exposure moet dan dus ook een reden hebben.

Vrijdag 6 maart was Omroep Brabant op bezoek in het atelier. Foto Gertjan Stads.
Jazeker! Omdat het dan nu toch écht een nieuwe fase ingaat. Op naar publicatie! Met Uitgeverij Pix4Profs van Jan Stads, start ik 17 maart een crowdfunding om de eerste druk van het boek te realiseren. Deze crowdfunding zal gehost worden op VoordeKunst. Op de pagina zal te vinden zijn wat de tegenprestaties zijn bij een donatie aan het project.

Zeer binnenkort dus op deze blog en social media de link naar de crowdfunding.

De laatste verhalen worden ondertussen afgerond achter de tekentafel, dus dat betekent ook weer een paar teasers. 

Uit, 'Bedrijfsongeval'.

Een ongeluk zit in een klein hoekje. En zelfs een klein bedrijfsongeval kan je uitzending toch even flink verpesten.

zondag 11 januari 2015

Ik teken voor 2015


Wederom een excuus voor het laten wachten op nieuws. Laat ik het zo zeggen; wen er maar aan! Werken en bloggen gaat bij mij – nog - niet goed samen.

2014 was voor mij was een lastig jaar, waarin ik nog steeds mijn draai moest vinden als freelancer, een zoektocht naar afnemers van journalistieke strips en een uitgever die het boek zou willen uitbrengen. Soms breekt het op, maar gelukkig haal ik er ook veel energie uit. Des te gelukkiger word ik van een verrassend afsluitend kwartaal.

Ik moest het een en ander onder de pet houden, maar intussen kan er weer nieuws naar buiten. Het stripboek is momenteel in voorbereiding voor definitieve uitgave in het voorjaar van 2015 bij Uitgeverij Pix4Profs / Jan Stads. De uitgever is zelf fotograaf en geeft meerdere boeken uit, waaronder 'Stan Storimans, Oog op de Wereld' over RTL-cameraman Stan Storimans, die in 2008 in Georgië om het leven kwam bij een mortierinslag. Maar ook b.v. “Dementie een vergeten wereld”, waarvoor hij 6 weken op een gesloten afdeling heeft geleefd en gewerkt.
De komende maanden zal alles in werking worden gesteld om het boek dit voorjaar te publiceren.

Eerder dit jaar nam ik tijdens de Stripdagen Haarlem deel aan de expositie 'De Nieuwe Garde'. En momenteel hangen er producties van mij in het Persmuseum in Amsterdam voor de tentoonstelling; 'De tekenaar als verslaggever'. Een tentoonstelling die een overzicht geeft van internationale en nationale journalistieke stripmakers en producties. Deze is samengesteld door Joost Pollman, zelf gefascineerd door journalistieke strips. Een tentoonstelling die ik eenieder kan aanbevelen.
In aanloop naar de tentoonstelling werd ik door media gevraagd voor commentaar en te vertellen over de journalistieke strips. Zo was ik bij NOS Met Het Oog Op Morgen in de uitzending. BNDeStem en Brabants Dagblad plaatsten een uitvoerig artikel over de tentoonstelling. IJmuijder Courant en NRC schreven lovende woorden. NRC noemde de voorproeven voor het stripboek 'veelbelovend'. Hopelijk bereikt de tentoonstelling het publiek, maar de volgende zet is voornamelijk aan de redacteuren die de verscheidenheid en kwaliteit opmerken die de journalistieke-strip bied.
BNDeStem ziet in ieder geval wel de journalistieke waarde van de journalistieke-strip. In november had ik me op de koffie uitgenodigd bij de hoofdredacteur - zelf een stripliefhebber - om te praten over journalistieke strips. Het leek hem zeker de moeite waard om ermee te experimenteren en om te beginnen stonden er in december al twee beeldverhalen in BNDeStem. Volgend jaar vallen er nog meer producties te verwachten. Het voornemen is daar ook reportages aan toevoegen.

Al met al, allemaal resultanten van de uitwerking dat het project op me heeft, waar het ooit allemaal mee is begonnen. 'Dit stripboek is slechts het begin' zei ik in een interview met Jamaica Vink in 2012.


Journalistiek bedrijven op zo'n manier dat het ook binnenkomt bij de lezer. Maar in plaats van alleen maar boeken, juist stripjournalistiek bedrijven voor kranten. Hopekijk kan er op die manier ook meer publiek mee vertrouwd raken. En mocht ik vaker naar (post)conflict gebieden afreizen (en dat wil ik), dan zal het beschikken over een internationale-perskaart dat een stuk makkelijker maken. En die heb ik!

Een interessante samenwerking die ik ben aangegaan is met schrijvend journalist David Oranje. Met hem werkte ik een beeldverhaal uit over een Syrische vluchteling uit Aleppo, dat in november werd gepubliceerd door nrc.next. We leerden elkaar kennen bij de NVJ-training (i.s.m. het Ministerie van Defensie) ‘Verslaggeving in conflictgebieden’. Beiden zijn we  gefascineerd door stripjournalistiek en hebben we affiniteit met conflictgebieden. Dit was de eerste productie maar zeker niet de laatste.

Op dit moment bevind ik me samen met David in Beirut. Ons doel is een beeld te schetsen van de impact die de stroom Syrische vluchtelingen heeft op Libanon. Libanon, iets meer dan 4 miljoen inwoners, herbergt momenteel bijna 1,5 miljoen vluchtelingen. Dat heeft zijn invloeden op het land en dat willen wij in beeld brengen. Twee van onze verhalen zullen daar over gaan. Voor het derde verhaal willen we ons laten verrassen en kijken waar onze contacten ons zullen brengen. Een overzicht van het resultaat zal dan ook op de blog verschijnen.

De gebeurtenissen van de afgelopen week in Parijs, zijn me zeker niet in de koude kleren gaan zitten. En al helemaal niet als stripjournalist. 

Toen ik in Kabul was, vonden mensen het interessant om te zien wat die blanke krullenbol daar zat te schetsen. Binnen een mum van tijd knoopte ik het ene na het andere gesprek aan. Het ontwapent. Vandaag liep ik met David en onze fixer over een vlooienmarkt in Sin el Fil: een wijk in Beirut die overspoeld is met Syrische vluchtelingen. Er was geen spanning - die ik daarentegen wel voelde in Kabul - maar ik waagde het nóg niet om daar ter plekke te gaan schetsen. We vielen al op als westerlingen tussen allemaal Arabieren, dus dan is het gewoon niet verstandig om daar nog meer de aandacht te trekken. Ik acht het hoogst onwaarschijnlijk dat het kwaad zou kunnen om ter plekke te zitten schetsen. Waarschijnlijk leggen Arabieren nog niet eens de link met Charlie Hebdo.

Ja! Charlie Hebdo ging en gáát ver met hun satirische cartoons. Maar vermoord te moeten worden om tekeningen!? Het bloedbad is een aperte aanslag op het recht op het vrije woord. Het recht op het vrije woord is een mensenrecht. En daar zetten mensen hun leven voor op het spel.

dinsdag 15 juli 2014

Schetsen, schetsen, schetsen

Het mag dan wel vakantietijd zijn, maar stilzitten kan ik echt niet en zit er dus ook niet in. Het boek moet af, en dat betekend nog drie verhalen uitwerken, in totaal achttien pagina's. De beeldredactie moet nog feedback geven en de tekst dient nog geredigeerd te worden.

Afgelopen week heb ik een adviesgesprek gehad bij het Brabants kenniscentrum kunst en cultuur, voor de vervolgstappen ter uitgave. Helaas kan ik er nog niet veel over kwijt, behalve dat ze ook hier vertrouwen hebben in het slagen van dit project.

Wat is er zoal aan vooraf gegaan? Ter illustratie een impressie van de tekeningen voorafgaand de uiteindelijke versies. Ik heb het gevoel dat dit nog maar de helft is en dat ik in het begin schetsen ben kwijtgeraakt. Zonde!





Kun je nagaan dat ik de thumbnails (mini-schetsen die vaak alleen te interpreteren zijn door de stripmaker zelf) er nog niet eens heb bijgelegd.

Als er informatie is met betrekking tot de uitgave, die openbaar gemaakt mag worden zal deze de blog de eerste plek zijn waar ik het deel.

vrijdag 27 juni 2014

Teaser: Kameraden voor het leven


-- "Ik heb geleerd wat echte kameraadschap is met deze jongens… Je bent met deze jongens door de hel gegaan, alles samen meegemaakt en nu eindelijk toch weer veilig terug in Nederland. Teruggekeerd met innerlijke littekens van wat er allemaal daar is gebeurd." -- 

 uit: Kameraden voor het leven, Ruud

maandag 16 juni 2014

Tijd voor een update!

Zo... De laatste update was in januari. Hoog tijd dus voor een update! Even snel een verklaring. Naast dit project moet ik er ook voor zorgen dat ik wat verdien, dus hebben projecten alle vrije-werktijd in beslag genomen. Een daarvan had daarentegen indirect zeker een relatie met het project. 31 mei en 1 juni waren de Stripdagen Haarlem. Het grootste stripevenement in Nederland en Noord-Europa. Ik heb deelgenomen aan de expositie 'Nieuwe Garde', het veelbelovend jong talent van de Nederlandse stripwereld. In de expositie zijn verschillende originele platen en de animaties van de Nederlandse Veterenandag betrokken. Ook vertelde ik tijdens het door de BNS georganiseerde stripsymposium 'Strips on Stage' over het project en journalistieke strips in Nederland.

Voordracht tijdens 'Strips on Stage', 31 mei 2014, Toneelschuur, Haarlem
Daarnaast heeft het Parool een spread geplaatst met een interview over het project. En nog geen twee weken later volgen het Brabants Dagblad en BNDeStem met een bijna paginabreed interview.

Interview in Brabants Dagblad, 5 juni 2014
En 3 juni vertelde ik tijdens een lezing  bij cultuurestafette in het kader van het thema: Hoe graphic novels beladen thema's behandelen, meer over het project. Er zijn dus ongetwijfeld weer volgers en belangstellenden voor het project.
Voordracht tijdens Cultuurestafette, 3 juni 2014, KunstpodiumT, Tilburg
Dat ik in de tussentijd geen updates plaatste, betekent niet dat ik niet heb stilgezeten. Bijvoorbeeld heeft de beeldredactie al verhalen bekritiseerd en geadviseerd voor verbeteringen. Die verbeteringen zijn ondertussen voltooid. Veel tijd is ook besteed aan netwerken en meer mensen over het project vertellen.

Bij deze deel ik ook mee dat ik mezelf de komende maanden opsluit om het project te voltooien. Over vier maanden wil ik dat het boek zo goed als af is en dat er op zijn minst serieuze stappen zijn genomen naar druk en publicatie. Meer details daarover zullen gegarandeerd gedeeld worden.

Wat moet er nog gebeuren? Drie stripverhalen van verschillende personen, overzichtskaartjes van Afghanistan en Uruzgan, de begrippenlijst, bronverantwoording, voorwoord, de volgorde van de verhalen bepalen, andere afwerking en nog zes stukken die ik nog even geheim houd. 

Ik neem me voor weer te gaan bloggen en daarmee ervoor te zorgen dat iedere belangstellende weer het proces kan volgen.


Houdt deze blog dus weer in de gaten. Dit najaar wil ik het boek kunnen presenteren!

maandag 29 juli 2013

Teaser verhaal 'Arghandab'

Een flinke teaser deze keer die ik prijsgeef over het proces. De afgelopen drie weken ben ik bezig geweest met het her-componeren van twee verhalen in totaal acht bladzijden. Een flinke klus waar ik enigszins tegen opzag, maar ik ben zeer tevreden over het resultaat.

De persoon die voor deze verhalen is geïnterviewd is een officier die diende in Kandahar en heeft weer een totaal andere uitzending gehad dan de anderen die in Uruzgan hebben gediend. Ik kan niet op een andere benaming komen dan 'zakelijker' voor de verhalen van de officier. De andere verhalen zijn ook meer action-driven en moest ik op een andere manier actie/dynamiek in de plaat leggen om het aantrekkelijk te maken om te lezen.

Waar de eerste versie nog aparte plaatjes had,


is de nieuwe plaat veel meer een geheel geworden. Dynamiek wordt versterkt met het perspectief van de achtergrond en de herplaatsing van de andere plaatjes.


De eerste versie is hier te vinden.

maandag 10 juni 2013

Een andere kant van Afghanistan in stripvorm

Het is een hele tijd stil geweest rondom het project. Het heeft ook daadwerkelijk  stil gelegen aangezien ik met een ander project bezig was. In mei dit jaar ben ik zelf naar Afghanistan geweest. Om precies te zijn, Kabul. Mede doordat ik zoveel verhalen erover heb gehoord en opgetekend, en omdat ik gewoon helemaal gefascineerd ben door het land, had ik ook de neiging het eens zelf te willen zien.
Al eerder had ik geprobeerd om embedded met Nederlandse troepen mee te gaan, maar mijn tekeningen werden niet door defensie-voorlichting erg gewaardeerd. Het was te schokkend en realistisch. Precies! Daar hecht ik veel waarde aan om de realiteit weer te geven. Niettemin bleef ik zoeken naar een manier om naar Afghanistan te gaan en via de facebookpagina van ISAF kwam ik op een opmerkelijk evenement in Kabul. Het Sound Central Festival.

Een festival voor alternatieve muziek en kunstvormen. Een veilige plek waar jongeren zich vrij en veilig kunnen uiten. Dit vond ik zo bijzonder, dit moest ik zien. Ik mailde de organisatie met de vraag het festival als journalist te bezoeken om een journalistieke strip te maken voor de krant, ter plekke te schetsen en helpen waar nodig. Dit vonden hun erg interessant en namen me op als een van de artiesten van het festival. Na 5 maanden voorbereiding vertrok ik voor 10 dagen naar Kabul. Vanzelfsprekend een ontzettend geweldige ervaring. Een prima kans ook om eens een totaal andere kant van Afghanistan te zien dan de oorlog. Ik ontmoette daar zoveel jonge, moedige en inspirerende mensen die het land willen opbouwen en ontwikkelen. Het land verdient gewoon gegarandeerd een kans! En het was natuurlijk te gek om Afghanen te zien genieten en uit hun dak gaan op punkrock, hard-rock, metal en nog veel meer. Waarvan zeker tachtig procent, Afghaanse artiesten zijn.
De reportage in stripvorm werd zaterdag 8 juni in het achtergrond- en opinie katern 'Vonk' van de Volkskrant gepubliceerd. Daarmee ook een van de eerste journalistieke strips in Nederlandse krant.


Ik koos voor deze vorm omdat ik het zo'n bijzonder evenement vond, dat de reportage de lezer ook moest beklijven. Een krantenartikel over het festival is al heel goed en die aandacht verdient het festival ook. Maar ik hoop dat het door middel van strip een dubbele werking heeft: "Hé een strip in de krant! Hé dat is eens ander nieuws uit Afghanistan!"
Dit uitgangspunt is ook van toepassing op de strip over Dongense militairen en veteranen. Spoedig zal ik dus weer verdergaan aan de strip om het ook dit jaar uit te gaan geven. Er wachten een aantal strips geïnkt te worden, een aantal kortere verhalen die uitgewerkt moeten worden en nog 6 extra items die worden opgenomen in het boek.
Dank voor de interesse en houd de blog dus de komende tijd weer in de gaten voor nieuws.

Meer over de journalistieke strip is te vinden op:
https://www.facebook.com/SoundCentralFestival2013AGraphicReport

vrijdag 11 januari 2013

Troops in Contact

Teaser!

Wat is je reactie wanneer de kogels je om de oren vliegen?
Hoe hard giert de adrenaline door je lijf bij een vuurgevecht?
Kun je je iets voorstellen van de omvang van een vuurcontact,
waarbij ondersteuning is van mortieren, pantservoertuigen en apaches?

Alle afbeeldingen  © Jules Calis

donderdag 10 januari 2013

Inspirerende Meesters (3)

Joe Sacco

De laatste in een serie blogs over, voor mij, inspirerende meesters. Een ranglijst is het niet. Elke striptekenaar is goed op zijn manier. Maar ik wil afsluiten met Joe Sacco. Joe Sacco is als journalist onder andere in Bosnie, Irak en de Palestijnse gebieden geweest. In plaats van geschreven artikelen maakte hij strips van zijn reportages. En in de meeste gevallen zijn dit boekwerken geworden van ruim 200 pagina's. Centraal staan bij hem de mensen en hun ervaringen met wie hij spreekt. Gruwelijke taferelen gaat hij niet uit de weg en  verbeeld hij op aangrijpende wijze.


Verhaaltechnisch is Sacco erg sterk. Wanneer hij te werk gaat schrijft hij de verhalen eerst helemaal uit, zodat duidelijk is wat verbeeld moet worden en wanneer dat pas goed is werkt hij ze uit. Een werkwijze die ik vanaf het begin van het project ook heb gehanteerd.
Een verhaal uit Safe Area Gorazde bijvoorbeeld. Over een sigarettenmerk (Drina) dat in Bosnie tijdens de oorlog veel gerookt werd. Het verhaal begint over de rivier Drina, die door het stadje Gorazde stroomt, waar het merk naar vernoemt is. Stroomopwaarts werden vaak lichamen van vermoorde burgers in de rivier geworpen en die kwamen dus ook langs het stadje. De rokers komen in beeld en vertellen dat het helemaal niet zo'n goede sigaretten waren maar er was niets beters. En dat men het er maar mee doet. De rokers komen nog 1 keer in beeld met in de tekstvakjes 'Drina'. De laatste plaat is een plaatje met lijken in de rivier. Het is natuurlijk niet te doen dit zonder beeld te beschrijven, maar de opbouw naar het laatste plaatje is zo subtiel opgebouwd en confronteert dan keihard de lezer.

Ook Sacco plaatst zichzelf als personage in zijn strips. Altijd met een bril op waarbij zijn ogen niet zichtbaar zijn. Ik vat het op als een zo objectief mogelijke kijk, en een middel om de lezer echt mee te nemen in het verhaal. Alsof de lezer Sacco is en zelf de interviews doet en plaatsen bezoekt.


So I think if you have yourself in the story, then you can really show human interaction in a better way, and that’s kind of what it’s about, especially if you’re a foreigner. You’re a foreigner in their land, there’s going to be a gap, and you want to explain that gap and you want to show it. Hopefully it works for the reader.
I know people will say it’s not objective and I agree — it’s subjective. But I’m also trying to be honest about what I’m portraying. So if there’s something that rubs me the wrong way, or even doesn’t mesh with my own political ideas, or my own take on a situation, I still want to put it in because you want to be honest if you’re in a place like that. That’s why you’re there — it’s to be honest for the readers’ sake.

- Picking through the rubble of memory, A conversation with comics journalist Joe Sacco — part two
by Ezra Winton on December 13, 2010

Ikzelf maak ook gebruik van de vorm waarbij het interview terugkomt in de strip. Het benadrukt in mijn geval dat de verhalen echt verteld zijn en niet slechts verbeelde verhalen. Het is tevens de herbeleving van de personen die ik in beeld breng. In sommige gevallen komt het interview niet terug en zijn het alleen beelden van momenten in Afghanistan. Wanneer ik de verhalen uitwerk bepaal ik uiteraard wat voor beelden en taferelen ik ga uitwerken maar bepaal ik ook de tempo van het verhaal. Verhalen die een behoorlijk tempo hebben, bevatten minder plaatjes van het interview.
Een vuurgevecht dat ik deze maand heb uitgewerkt heeft vrijwel geen plaatjes van het interview. Het is een spannend verhaal en daar moet je niet het tempo uithalen als het loopt.

Giraud en Kubert maken stoere en spannende verhalen. Sacco komt met aangrijpende verhalen en daar zit niet altijd actie in. Kriek was een van de eersten die ervaringen van Nederlanders vorm gaf met striptekeningen.
Alle vier hebben deze tekenaars mij op hun manier geïnspireerd. De landschappen van Giraud, de actie van Kubert, de aangrijpende factor van Sacco en Kriek die de eerste aanzet gaf.

Elk verhaal is zijn eigen verhaal en vereist zijn eigen vertelwijze en vormgeving/lay-out. Een bermbomaanslag of een zelfmoordaanslag zijn gruwelijke gebeurtenissen. Een vuurgevecht is erg spannend, dat is een verhaal dat ik ook een enigzins stoere uitstraling heb gegeven. Hoe dan ook! Het gaat erom dat het verhaal overkomt op de lezer. Maar als maker ben ik ervan overtuigt dat hoe meer je weet van de werking van strips, des te beter weet je hoe je je onderwerp kan communiceren.